Erfgoed Delft

Binnenkort wordt ter hoogte van het DSM-terrein de noordelijke toerit van de treintunnel uitgegraven. Dit begint ongeveer bij de oude hoek van de binnenstad waar we eerder de resten van de Heltoren aantroffen en loopt ca 200 meter door naar het noorden. We verwachten hier in het zuiden de resten van een bolwerk en de stadsbuitengracht. Een deel van die gracht is al in de 17e eeuw gedempt om er tuinen op te maken. Op die plek kunnen we dus mogelijk oud materiaal aantreffen dat niet door uitbaggeren verloren is gegaan.

De voormalige stadsgracht van Delft heeft weer een bijzondere vondst opgeleverd. Deze keer gaat het om een onderdeel van een harnas en wel om een zogenoemde kaphandschoen. Deze diende om zowel de onderarm als de hand te beschermen tegen slagen van een zwaard of andere wapens.

Sinds gisteren zijn we bezig met de ontgraving van het laatste stukje van compartiment 5, recht voor het gemeentehuis aan de Phoenixstraat. Aan de westkant van deze bouwput vinden we de resten van de stadsgracht die vroeger om Delft heen liep. Deze werd in de jaren '60 van de vorige eeuw gedempt. Onderin een van de lagen van de gracht deden we een zeer bijzondere vondst: een deel van een harnas!

Het is een tijdje stil geweest op het weblog. Niet dat we hebben stilgezeten, integendeel! Het opgraven van de Waterslootse poort, compartiment 2 en 5 en de begeleiding van het Stationsgebied hebben ons druk beziggehouden. Zo druk dat het weblog er bij ingeschoten is. Dit hoop ik de komende tijd recht te kunnen zetten met een aantal weblogs over het onderzoek van de laatste twee maanden. Maar voordat ik daar aan toe kom eerst actueel nieuws! Vandaag hebben we namelijk een deel van de resten van de Heltoren blootgelegd.

De laatste tijd is het blog helaas niet structureel bijgehouden. We staan tegenwoordig met twee teams tegelijk in het veld zodat er weinig tijd is geweest om het blog bij te werken. Een klein overzicht van de laatste tijd, in latere blogs zal ik wat dieper op details ingaan:

Ongeveer twee weken geleden is de noordkant van compartiment 3 is ontgraven; dit is direct ten zuiden van de Bagijnetoren. In dit deel van het tracé werden weer resten van de sloot aangetroffen die in de 15e eeuw de verdedigingswerken verving. Het regelmatige patroon van verkavelingsslootjes haaks op deze grote sloot zet zich ook consequent door. Elke ca. 9 meter vinden we deze weer terug in compartiment 3. Opvallend was wel de afwezigheid van kuilen op de perceeltjes die door de slootjes worden begrensd. In andere delen van de tunnelbuis waren deze op nagenoeg elk erf terug te vinden. Dit keer vonden we slechts één kuil terug op ongeveer 6 erven. Een goede verklaring hiervoor hebben we vooralsnog niet kunnen vinden. Mogelijk was dit deel van de binnenstad minder bebouwd geweest dan het zuidelijke deel.

Door het consequent gebruik van onze metaaldetector zijn de kansen op leuke (metaal) vondsten natuurlijk groter. Ook afgelopen week konden we weer een leuk voorwerp uit de grond halen. Het betreft deze keer een vishaakje. Op zich is een vishaakje niets speciaals maar het gaat hier om een haakje uit de laat 14e tot vroeg 15e eeuw. Het haakje is van ijzer, helemaal compleet en in een zeer goede conditie.

Bij het vrijgraven van de damwand bij het Bolwerk kwamen vandaag muurresten tevoorschijn. Alleen de bovenkant hiervan is blootgelegd om ruimte te maken voor de stempelbuizen die de damwanden uit elkaar moeten houden. De sporen werden ingemeten voor zover zichtbaar en daarna tot op dat niveau verwijderd. De rest van de sporen zit nog in de grond. Deze worden bij het uitgraven van de bouwkuip opgegraven. De aangetroffen sporen zijn onderdeel van de Waterslootse poort die hier tot 1847 heeft gestaan.

De resten van de Hieronymustoren liggen op dit moment bijna helemaal vrij. Dinsdag wordt er weer verder gegraven. De funderingen zullen naar verwachting aan het eind van de dag verwijderd worden. Tot die tijd zijn ze dus voor het eerst sinds de 15e eeuw en meteen voor de allerlaatste keer te zien!

Nadat de brug voor de inrit van de Phoenixparkeergarage was aangebracht kon het ontgraven van het laatste stukje van compartiment 4 beginnen. Dit is precies de plek waar de resten van de Hiëronymustoren in de grond zitten. Bij de aanleg van de diepwanden waren we de voorkant van deze toren al eens tegengekomen. Er was ook al een klein stukje van zichtbaar geworden bij de aanleg van de tijdelijke brug. De resten lagen gelukkig net niet in de weg zodat we deze fundering op een later tijdstip kunnen documenteren, als het in zijn geheel bloot ligt.

Vorige week hebben we bij het archeologisch onderzoek in de spoorzone een mooie en vooral bijzondere vondst gedaan. Het betreft een pelgrimsinsigne dat gedateerd kan worden tussen 1300 en 1400 na Chr. Dit insigne is afkomstig uit het Duitse Aken en heeft een doorsnede van 40 mm.